ผ่าตัดเนื้องอกในจมูก+เสริมจมูก(Rhinoplasty) ได้ไหม
หายใจไม่สะดวก เพราะเนื้องอกในจมูก (Nasal Polyps) อยากรักษาและทำพร้อมกับเสริมจมูก (Rhinoplasty) ไปเลย จะทำพร้อมกันได้ไหม
การผ่าตัดเนื้องอกในจมูกและการเสริมจมูก เป็นการผ่าตัดที่แตกต่างกัน ทั้งวัตถุประสงค์และเทคนิค ผ่าตัดเนื้องอกในจมูกเป็นการรักษา การเสริมจมูกเป็นการปรับแต่งทรงจมูกให้มีมิติ และแก้ไขโครงสร้างจมูก กรณีที่เกิดจากโครงสร้างจมูกคด เอียง หรือโรคบางชนิด เช่น ปากแหว่งเพดานโหว่ ไซนัส
อย่างไรก็ตาม หากพบว่ามีเนื้องอกในจมูกและต้องการทำการผ่าตัดรักษา พร้อมกับการเสริมจมูก ควรต้องเข้าพบแพทย์เพื่อทำการวินิจฉัยโดยละเอียด เนื่องจากปัญหาของแต่ละบุคคลมีความแตกต่างกันไป
เนื้องอกในจมูก คืออะไร
เนื้องอกในจมูก หรือ Nasal Polyps เป็นก้อนเนื้อเยื่อที่เจริญผิดปกติในบริเวณเยื่อบุโพรงจมูกและโพรงอากาศรอบจมูก (Paranasal Sinuses) มีลักษณะนิ่ม มีก้าน คล้ายลูกองุ่นหรือเม็ดน้ำค้าง สีขาวใสหรือชมพูอ่อน
ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดเนื้องอกในจมูก
1. การอักเสบเรื้อรังของเยื่อบุจมูก (Chronic Rhinosinusitis)
- เกิดการอักเสบติดต่อกันเกิน 12 สัปดาห์
- เกิดจากการติดเชื้อซ้ำๆ หรือแพ้ภูมิตัวเอง
2. โรคภูมิแพ้ (Allergic Rhinitis)
- แพ้ฝุ่น ไรฝุ่น ละอองเกสร
- แพ้อากาศเย็น ควันบุหรี่
- มักพบร่วมกับโรคหอบหืด
3. โรคหอบหืด (Asthma)
- ผู้ป่วยหอบหืดมีความเสี่ยงสูงกว่าคนทั่วไป 2-3 เท่า
- โดยเฉพาะ Aspirin-exacerbated Respiratory Disease (AERD)
4. ความผิดปกติทางพันธุกรรม มีประวัติครอบครัวมีเนื้องอกในจมูก
5. ปัจจัยอื่นๆ เช่น ช่วงอายุ 40-60 ปี (พบบ่อยสุด) และเพศชายมีความเสี่ยงสูงกว่าเพศหญิง
อาการของเนื้องอกในจมูก
- หายใจไม่สะดวก โดยเฉพาะตอนนอน อาจกรนดังหรือหยุดหายใจขณะนอนหลับ
- ไม่ได้กลิ่น หรือการรับรู้กลิ่นลดลง กระทบต่อคุณภาพชีวิตและความปลอดภัย
- มีน้ำมูกไหล อย่างต่อเนื่อง
- คัดจมูก เรื้อรัง สลับข้าง หรือทั้งสองข้าง
อาการแทรกซ้อน
- ปวดหัว ใบหน้าบวม
- ปวดหรือกดเจ็บบริเวณโพรงจมูก
- อาการคล้ายไซนัสอักเสบเรื้อรัง
- นอนกรนดัง หลับไม่สนิท
- เหนื่อยง่าย เพราะขาดออกซิเจน
การวินิจฉัยเนื้องอกในจมูก
ควรเข้ารับการตรวจร่างกาย (Physical Examination) ด้วยการการส่องกล้องจมูก (Nasal Endoscopy) หรือการเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT Scan) โดยแพทย์อาจาพิจารณาให้ทำการทดสอบภูมิแพ้ (Allergy Testing) เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงของการอักเสบและวางแผนการรักษาระยะยาว หากพบความผิดปกติ แพทย์อาจพิจารณาให้เข้ารับการตรวจชิ้นเนื้อ (Biopsy) เพื่อแยกโรคกับมะเร็งหรือโรคอื่น โดยเฉพาะกรณีเนื้องอกข้างเดียว หรือมีเลือดออก
การรักษาเนื้องอกในจมูก
- การรักษาด้วยยา (Medical Treatment) เช่น ยาสเตียรอยด์พ่นจมูก, ยาสเตียรอยด์รับประทาน
- การผ่าตัดเนื้องอกในจมูก (Nasal Polypectomy / Endoscopic Sinus Surgery) เมื่อพบว่ามีเนื้องอกขนาดใหญ่ปิดกั้นทางเดินหายใจอย่างสมบูรณ์ ทำให้หายใจไม่สะดวก และร่างกายไม่ตอบสนองต่อยา เป็นเวลา 3-6 เดือน รวมทั้งมีภาวะแทรกซ้อนร้ายแรง เช่น ไซนัสอักเสบเรื้อรัง หรือกระจายเข้ากะโหลก
การเสริมจมูก (Rhinoplasty) เป็นการผ่าตัดเพื่อปรับรูปร่างของจมูกให้สวยงาม สมส่วน ตรงตามที่ต้องการ อาจเป็นการเพิ่มความสูงของสันจมูก ปรับปลายจมูก ทำให้ปีกจมูกเล็กลง หรือแก้ไขจมูกที่คด
ประเภทของการเสริมจมูก
- เสริมจมูกโอเพ่น (Open Rhinoplasty) เป็นการการเปิดผิวหนังส่วน Columella เพื่อเห็นโครงสร้างชัดเจน ช่วยให้การผ่าตัดแก้ไขโครงสร้างมีความแม่นยำ เหมาะกับการผ่าตัดที่ซับซ้อน ในผู้ที่มีปัญหาโครงสร้าง เช่น แกนจมูกคด ปากแหว่งเพดานโหว่ รูจมูกไม่เท่ากัน ฯลฯ
- เสริมจมูกแบบปิด (Closed Rhinoplasty) การเสริมจมูกที่ไม่ทำการเปิดแผลทั้งหมด เพียงแค่กรีดในบริเวณขอบ และซ่อนแผลอยู่ภายในโพรงจมูก ไม่มีรอยแผลภายนอก ใช้เวลาพักฟื้นเร็วกว่า เหมาะกับการปรับแต่งเล็กน้อยหรือผู้ที่ไม่มีปัญหาโครงสร้างจมูก
ผ่าตัดเนื้องอกในจมูกพร้อมเสริมจมูก เป็นไปได้ไหม
การผ่าตัดทั้งสองอย่างพร้อมกัน เป็นไปได้ แต่ต้องพิจารณาในหลายปัจจัย และอาจไม่เหมาะกับทุกกรณี โดยทั่วไปแพทย์จะไม่แนะนำ ให้ทำพร้อมกัน เนื่องจากการผ่าตัดเนื้องอกในจมูก เป็นการรักษาทางการแพทย์ เน้นการฟื้นฟูการทำงานของระบบหายใจ ต้องการการระบายน้ำมูกและการหายที่ดี ไม่ได้เน้นความสวยงาม
เนื้องอกในจมูก มักมีการอักเสบและมีเชื้อแบคทีเรียอยู่แล้ว ทำให้อาจเสี่ยงต่อการติดเชื้อจากวัสดุเสริมจมูก เช่น ซิลิโคน/Gore-tex) เป็นวัตถุแปลกปลอมได้ง่าย การผ่าตัดพร้อมกัน เพิ่มโอกาสที่เชื้อจะเข้าสู่วัสดุที่ใส่เข้าไป ซึ่งนำไปสู่การแก้จมูกในอนาคต
ควรเสริมจมูกหลังจากที่ได้ทำการผ่าตัดเนื้องอกในจมูก และเนื้อเยื่อฟื้นตัว ใน3-6 เดือน เพื่อดูว่าโครงสร้างจมูกเป็นอย่างไร ศัลยแพทย์จึงจะวางแผนการเสริมจมูกได้แม่นยำ
คำถามที่พบบ่อย
เนื้องอกในจมูกเป็นมะเร็งหรือไม่
เนื้องอกในจมูก (Nasal Polyps) เป็นก้อนเนื้อเนื่ออ่อนที่เกิดจากการอักเสบเรื้อรัง ไม่ใช่มะเร็ง และไม่ลุกลามไปเป็นมะเร็ง
อย่างไรก็ตาม ควรเข้ารับการตรวจชิ้นเนื้อ เพื่อหาความเสี่ยงของมะเร็งโพรงจมูก เนื้องอกชนิดอื่น เช่น Inverted papilloma และโรคอื่นๆ ที่มีอาการคล้ายกัน
ใช้เวลานานแค่ไหนถึงจะเสริมจมูกได้หลังผ่าตัดเนื้องอก
ควรรออย่างน้อย 6-12 เดือน หลังจากผ่าตัดเนื้องอกในจมูกแล้วจึงค่อยเสริมจมูก กรณีที่เข้ารับการผ่าตัดเนื้องอกเล็กๆ และไม่มีการอักเสบรุนแรง แพทย์บางท่านอาจอนุญาตให้เสริมจมูกได้เร็วกว่า (4-6 เดือน) แต่ต้องประเมินเป็นรายกรณี
ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
S45 Clinic ให้ความสำคัญกับสุขภาพและความงาม ภายใต้ความปลอดภัยเป็นสำคัญ
